Pagina Inhoud:
A. Neus en Mond:
Wanneer lucht het lichaam binnenstroomt, stroomt deze tijdens de inspiratie door de volgende structuren:
- neusholte
- mondholte
- keelholte (farynx)
- strottenhoofd (larynx)
- luchtpijp (trachea)
- bronchiale boom
Tijdens het inademen wordt de ingeademde lucht als volgt gewijzigd:
- De luchtwegen reinigen de lucht van grote deeltjes (groter dan 4 micron).
- De lucht wordt bevochtigd (maakt deze ‘nat’)
- De temperatuur van de lucht wordt verhoogd tot lichaamstemperatuur.
Dit is goed omdat deze turbulentie nauw contact veroorzaakt tussen de lucht en het slijmvlies (=mucosa) dat de wand van de neus, mond enz. bekleedt, waardoor grote deeltjes worden opgevangen.
De neusholte, van de neusgaten tot de nasofarynx, bestaat uit twee holtes (in blauw), links en rechts, gescheiden door een neustussenschot (= septum). Het wordt van de mond gescheiden door het gehemelte (= palatum).
De neus heeft in elke holte drie concha’s (boven, midden en onder). Deze structuren helpen bij het vergroten van het slijmvliesoppervlak en bij het creëren van luchtturbulentie, waardoor ook de kans op het detecteren van een geur toeneemt.
De neus vervult verschillende functies:
- Detecteer geuren (reukreceptoren die verbonden zijn met de reukzenuwen)
- Reinigt de lucht van grote deeltjes (alle deeltjes > 4 micron blijven plakken aan het natte slijmvlies)
- Bevochtigt de lucht
- Werkt als klankkast om je stem te moduleren (je stem klinkt anders als je je neusgaten dichtknijpt of als je verkouden bent!).
Net als de neus functioneert hij ook als een resonerende doos om onze stem te moduleren (gegenereerd door de stembanden verderop in het strottenhoofd). De tong helpt bij al deze activiteiten. Het functioneert uiteraard ook als doorgang voor lucht.
Achter het harde gehemelte bevindt zich het zachte gehemelte, dat in wezen een spier is. Aan het einde daarvan bevindt zich de huig (= uvula). Die huig is belangrijk omdat hij de neusholte kan afsluiten wanneer voedsel of vloeistof in de mondholte wordt gebracht.
De keelholte bestaat uit drie delen:
- de nasofarynx: gelegen achter de neusholte
- de orofarynx: achter de mondholte
- de laryngofarynx; van de orofarynx tot aan het strottenhoofd.
De orofarynx bevat de amandelen (=adenoïden): lymfoïde organen die het lichaam beschermen tegen binnendringende microben enz. Er zijn eigenlijk verschillende lymfoïde weefsels in deze regio, maar dit zijn de belangrijkste.
De laryngofarynx loopt van de orofarynx naar het strottenhoofd. Zowel lucht als voedsel/vloeistof gaan er doorheen. Op de kruising met het strottenhoofd bevindt zich de epiglottis die bepaalt of de doorgang naar het strottenhoofd open is of niet.
De epiglottis speelt een essentiële rol bij het bepalen of het strottenhoofd gesloten is (voor de doorgang van vocht en voedsel naar de slokdarm) of open (voor de doorgang van lucht of voor spraak).
Je hebt je nu misschien gerealiseerd hoe complex de structuren en functies van de neus, de mond, de keelholte, het strottenhoofd en de slokdarm zijn. Ze moeten allemaal samenwerken!
In het bovenstaande diagram zijn beide situaties weergegeven; linker ademhaling en rechter slikken.
Tijdens het inademen sluit het zachte gehemelte de mondholte, opent de epiglottis de keelholte en wordt de bovenste slokdarmsfincter gesloten.
Bij het slikken gebeurt het tegenovergestelde: dan sluit de huig de neusholte, sluit de epiglottis de keelholte en wordt de bovenste slokdarmsfincter geopend.